Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 975

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 975

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Warning: Use of undefined constant toolbox - assumed 'toolbox' (this will throw an Error in a future version of PHP) in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/cookbook/toolbox.php on line 68

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 975

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Warning: Use of undefined constant FONTSIZER_VERSION - assumed 'FONTSIZER_VERSION' (this will throw an Error in a future version of PHP) in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pub/skins/triad/fontsizer.php on line 19

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Warning: Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php:975) in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 1220
CCL - Alb - Hyrje - Shqip

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Alb

Return to Hyrje - Shqip

Hyrje

Para se tė fillojmė tė zbulojmė problemet me tė cilat pėrballen ateistėt dhe agnostikėt, duhet tė kemi parasysh se teistėt zor se mund tė thuhet qė e kanė gjithēka tė lehtė. Ndėrsa fliste nė njė konferencė pėr drejtues fetarė mė 1945, autori dhe studiuesi i respektuar nė mbarė botėn C. S. Lewis u tha dėgjuesve: “Ėshtė shumė e vėshtirė tė ofrosh argumente nė nivelin popullor pėr ekzistencėn e Perėndisė” — dhe kjo pavarėsisht faktit se ai kishte pothuajse katėrmbėdhjetė vjet qė ishte bėrė besimtar plotėsisht i bindur. Filozofi bashkėkohės Os Guinnes shkon dhe mė tej e thotė: “Ekzistenca e Perėndisė jo vetėm qė nuk mund tė provohet, por as nuk duhet bėrė pėrpjekja pėr kėtė”.

Nė librin e tij tė kohėve tė fundit, “Shpjego besimin”, teologu Alister McGrath e shpreh mė qartė kėtė gjė kur shkruan: “Ekzistenca e Perėndisė nuk mund tė provohet dhe nuk mund tė hidhet poshtė nė mėnyrė pėrfundimtare”. Ky koment duket i drejtė, por varet nga vlefshmėria e kuptimit qė McGrath i jep fjalės “nė mėnyrė pėrfundimtare”. Ky koment ėshtė i vėrtetė vetėm nėse ai nėnkupton se ėshtė e pamundur qė tė bindėsh gjithkėnd. Por nėse thua kėtė gjė, s’po thua asgjė; nė fund tė fundit, Shoqata e Tokės sė Sheshtė ekziston ende! George Mavrodes e sqaron siē duhet: “Sigurisht, ne jemi tė interesuar nė mėnyrė tė veēantė tė dimė nėse ka ndonjė argument qė mund t’ia provojė gjithkujt ekzistencėn e Perėndisė. Me sa duket, njė argument i tillė nuk ėshtė shpikur ende... Shpikja e njė argumenti tė tillė, sigurisht qė do tė ishte njė gjė e mrekullueshme, po aq sa ē’ėshtė e mrekullueshme gjetja e njė ilaēi qė mund tė shėrojė tė gjitha sėmundjet. Por s’ėshtė shumė e arsyeshme tė besosh se kėto tė dyja janė tė mundshme”.

Kur pėrballemi me ēėshtje ku pikėpamje plotėsisht tė kundėrta duket sikur kanė edhe dobėsi, edhe pika tė forta, del nevoja tė shqyrtojmė tė dhėnat me mendje tė hapur, (ose, tė paktėn, me gatishmėrinė qė tė dėgjojmė se ē’thonė tė dyja palėt), dhe pastaj tė arrijmė nė pėrfundime, bazuar nė atė qė na duket provė e kėnaqshme ose, nė mungesė tė njė prove tė tillė, nė bazė tė mundėsisė sė arsyeshme. Me fjalė tė tjera, kur nuk marrim dot pėrgjigje tė qartė pėr pyetjen “Ēfarė provon kjo?”, duhet tė bėjmė pyetjen: “Ku tė ēon kjo?”

Perėndia dhe statistikat Premisa 1: Vetėm njė pakicė njerėzish janė ateistė. Premisa 2: Shumica e njerėzve janė ateistė. Premisa 3: Askush nuk ėshtė ateist. Ky mund tė duket si njė fillim vėrtet jopremtues, por pėr gjithsecilėn nga kėto premisa mund tė parashtrohet njė argument nė favor tė tyre. Siē do tė shohim sė shpejti, gjithēka varet nga kuptimi qė u jepet fjalėve kyēe tė kėtyre premisave.

Ndoshta nuk ka patur asnjė periudhė tjetėr nė histori kur anketimet tė mund tė jenė pėrdorur kaq gjerėsisht sa sot. Qė nga politika tek ekonomia, nga morali tek estetika, nga sportet tek arti, marrja e kampioneve tė rastėsishme konsiderohet si njė tregues domethėnės i asaj qė mendojnė njerėzit nė pėrgjithėsi. S’ėshtė habi qė feja ka patur vėmendjen e vazhdueshme tė statisticienėve dhe, pėr sa i pėrket ekzistencės ose mosekzistencės sė Perėndisė, rezultatet duket se tregojnė tė njėjtin drejtim tė pėrgjithshėm dhe mbėshtesin Premisėn 1.

Njė anketim mbarėbotėror i kryer mė 1991 e caktoi shifrėn globale tė ateistėve nė vetėm 4.4.%, dhe, ndonėse njė kategori tjetėr e etiketuar “jofetarė tė tjerė” tregoi njė shifėr prej 16.4%, kjo gjithsesi linte rreth 80% tė njerėzve qė thoshin se kishin njėfarė besimi nė njėfarėlloj perėndie. Kėto shifra pėrputhen pothuajse nė mėnyrė tė plotė me ato qė citohen tek “Operation World” (Operacioni i Botės), sipas sė cilės totali i “jofetar/ateist” ėshtė 970 milionė, pra, rreth 20% e popullsisė sė botės.

Mė 1991, Raporti Prestigjioz Barna, njė anketim vjetor vlerash dhe pikėpamjesh fetare nė Shtetet e Bashkuara, zbuloi se 74% e tė rriturve tė intervistuar binin “fuqimisht” ose “paksa” dakord me njė fjali qė pohonte ekzistencėn e “tė vetmit Perėndi tė vėrtetė”. Mė 1986, shifrat mesatare tė njė studimi tė veprimtarisė dhe besimit fetar nė dhjetė vende tė Evropės perėndimore tregonin se 75% e njerėzve besonin te Perėndia, ku vetėm 11% s’besonin “nė asnjė lloj perėndie”, ndėrsa 16% kishin zgjedhur tė thoshin “nuk e di”.

Nė njė Anketim Marplan tė kryer nė Mbretėrinė e Bashkuar mė 1979, rreth 82% e njerėzve shprehėn njėfarėlloj besimi fetar, ndėrsa 73% thanė nė mėnyrė tė veēantė se besonin te Perėndia. Njė anketim Gallup i ndėrmarrė nė Britaninė e Madhe mė 1986, si pjesė e Studimit tė Sistemeve Evropiane tė Vlerave, zbuloi se 76% e tė intervistuarve besonin te Perėndia, ndėrsa “Britania njėzet vjet nė tė ardhmen”, njė anketim i kryer njė vit mė vonė, tha se kjo shifėr ishte 70%, e njėjta shifėr qė u citua mė 1994 nga prezantuesi i njė programi radiofonik i serisė “Besimi nė Britani”. Nė njė studim tė qėndrimeve sociale nė Britani mė 1989, 34% e njerėzve pohonin se nuk kishin “asnjė fe”, njė rritje me 3% e shifrės sė vitit 1983. Nė fund tė 1999, njė anketim britanik, i kryer nga Biznesi Kėrkimor pėr Opinionet, thoshte se 38% e njerėzve ishin “jofetarė”.

Gėnjeshtra tė padėmshme... Nėse merren shabllon, kėto statistika duket sikur i vendosin ateistėt nė njė pakicė tė parėndėsishme, por fakti ėshtė se shifrat fshehin tė paktėn po aq gjėra sa zbulojnė.

Qė t’ia fillojmė, sė pari, me faktin mė tė dukshėm, anketimet nuk i pėrgjigjen aspak pyetjes tepėr tė rėndėsishme se ēfarė kishin ndėrmend anketuesit kur pėrdorėn fjalėn “Perėndi”. A nėnkuptonin njė qenie personale, apo njė forcė jetėsore jopersonale; njė hyjni tė vetėdijshėm, apo ndonjė pluhur kozmik; njė qenie tė gjallė plotėsisht “jashtė” universit, apo ndonjė lloj energjie universale qė ėshtė futur nė vetė universin? Mund tė ilustrohet qartė ndryshimi qė do t’u bėnte statistikave njė pėrcaktim i qartė i kėsaj fjale. Nė anketimin evropiano-perėndimor, 75% e tė anketuarve thanė se besonin te Perėndia, por kur kėsaj iu shtua njė pėrcaktim i vetėm — nėse besonin te njė “Perėndi personal” — shifra ra nė mėnyrė dramatike nė 32%. Ky shembull i thjeshtė mė sjell nė mendje thėnien e vjetėr se ka tri lloje gėnjeshtrash — gėnjeshtra tė padėmshme, gėnjeshtra tė dėmshme dhe statistika. Fakti i sigurt ėshtė se statistikat nuk duhen marrė gjithmonė shabllon; duhet qė tė gėrmojmė mė thellė nėse duam tė shkojmė pėrtej shifrave pėr tė arritur te faktet. Ėshtė e qartė tashmė se vendi ku duhet tė fillojmė gėrmimin ėshtė fusha e pėrcaktimeve. Filozofi francez i shekullit tė tetėmbėdhjetė Franēois-Marie Arouet, i cili shkroi nėn pseudonimin Volter, citohet se ka thėnė: “Nėse dikush do tė arsyetojė me mua, sė pari tė pėrcaktojmė termat”.

Diskutimi pėr “teizmin” apo “ateizmin” ėshtė thjesht njė dialog shurdhėsh nėse nuk pėrcaktojmė mė parė se ē’nėnkuptojmė kur i pėrdorim kėto fjalė dhe, meqė kuptimi i sė dytės varet nė mėnyrė tė drejtpėrdrejtė nga ai i sė parės, duhet t’ia fillojmė me “teizmin”. Kjo s’ėshtė aq e thjeshtė sa duket. Njė fjalor e pėrcakton teizmin si “besim nė ekzistencėn e perėndive ose njė perėndie”, por, meqė pėrcaktimi parėsor i fjalės “perėndi” nė po tė njėjtin fjalor ėshtė “njė qenie mbinjerėzore qė adhurohet pasi ka pushtet mbi natyrėn dhe fatet njerėzore”, ėshtė fare e dukshme se “teizmi” ėshtė njė term tepėr i mjegullt pėr t’u pėrdorur nė kėtė libėr. Ai lejon shumė hapėsirė pėr t’u spėrdredhur. Problemi nuk zgjidhet as kur i japim fjalės “perėndi” njė “P” tė madhe, sepse, siē u shpreh kėngėtari i muzikės pop nė Britani George Harrison, nė vitet 1960: “Kur thua fjalėn ‘Perėndi’, njerėzit ose qetėsohen, ose tkurren — tė gjithė e interpretojnė nė mėnyra tė ndryshme”. Studiuesi amerikan David Elton Trublood pati tė njėjtin mendim: “Asgjė s’ėshtė mė e lehtė se tė pėrdorėsh fjalėn ‘Perėndi’ dhe tė mos nėnkuptosh pothuajse asgjė me anė tė saj. Ėshtė e lehtė tė kesh tė drejtė nėse tregohesh i mjegullt aq sa duhet... nė atė qė thua”. Teologu britanik me emėr John Robinson tha pothuajse tė njėjtėn gjė: “Fjala ‘Perėndi’ ėshtė kaq e rrėshqitshme dhe realiteti i saj kaq i pakapshėm, saqė shumė njerėz sot po vėnė nė dyshim faktin se kėto fjalė i referohen diēkaje pėr tė cilėn mund tė flitet nė mėnyrė tė dobishme ose tė kuptimtė”.

Pikėrisht me kėtė lloj problemi pėrballemi, dhe pėrgjigjet e mjegullta nuk tė hyjnė nė punė. Kur i duhej t’u pėrgjigjej pyetjeve mjaft tė vėshtira nė emisionin “Besimi i trurit” nė Radio BBC, shumė vjet mė parė, profesori C. E. M. Joad shpesh ia niste me fjalėt: “Gjithēka varet se ēfarė nėnkupton me...” Duhet qė ta zgjidhim kėtė ēėshtje para se tė ecim mė tej.

Pėrcaktimi i hyjnisė Charles Dodgson, profesor matematike nė universitetin e Oksfordit nga 1855-1881, pėrdori pseudonimin e tij tė famshėm Lewis Carroll kur shkroi njė sėrė historish pėr fėmijė qė kanė magjepsur breza tė tėrė lexuesish qė atėherė. Te “Liza pėrmes pasqyrės”, njė nga karakteret e tij tė mirėnjohur i hynė gjimnastikės sė fjalėve: “Kur unė pėrdor ndonjė fjalė,” tha Hampti Dampti me njė ton shumė tallės, “ajo ka kuptimin qė zgjedh unė tė ketė — as mė tepėr, as mė pak”.

Liza i tha: “Pyetja ėshtė, a mund t’i bėsh fjalėt qė tė nėnkuptojnė kaq shumė gjėra tė ndryshme”. Hampti Dampti ia ktheu: “Pyetja ėshtė, kush duhet tė jetė padroni — pikė”. Ky lloj ekscentrizmi interesant u shkon librave pėr fėmijė, por nuk funksionon nėse diskutojmė pyetjen mė tė rėndėsishme qė mund tė bėjnė ndonjėherė qeniet njerėzore. Prandaj, nė kėtė pikė, ia vlen tė pėrpiqem tė pėrcaktoj njė pikė reference, duke parashtruar se ē’nėnkuptoj unė kur pėrdor fjalėn “Perėndi” qė tani e nė vazhdim. Me pak fjalė, nėnkuptoj “njė Qenie tė pashoqe, personale, shumėse, shpirtėrore, pėrjetėsisht vetekzistuese, transhendente, imanente, tė gjithėdijshme, tė pandryshueshme, tė shenjtė dhe tė dashur, Krijuesin dhe Sunduesin e gjithė universit, si dhe Gjykatėsin e gjithė njerėzimit”. Mė lejoni tė sqaroj pak mė tej. Me fjalėn “e pashoqe” dua tė them se ka vetėm njė Perėndi dhe se tė gjitha objekteve ose ideve tė tjera qė u jepet ky emėr janė pjellė e njė imagjinate tė gabuar.

Me fjalėn “personale” dua tė them se Perėndia nuk ėshtė njė “gjė” ose njė “fuqi”, ndikim apo energji, por se ai jeton, mendon, ndien dhe vepron.

Me fjalėn “shumėse” dua tė them se ka persona tė veēantė brenda njė Perėndie tė vetėm.

Me fjalėn “shpirtėror” dua tė them se Perėndia nuk ka cilėsi ose pėrmasa fizike, se nuk ka trup apo karakteristika qė mund tė pėrcaktohen me anė tė madhėsisė apo formės.

Me fjalėn “pėrjetėsisht vetekzistuese” dua tė them se ai e ka patur gjithmonė fuqinė e tė qenit brenda vetes sė vet dhe nuk ka as fillim, as fund.

Me fjalėn “transhendente” dua tė them se Perėndia ėshtė pėrmbi gjithė gjėrat, jashtė kohės dhe hapėsirės, plotėsisht i veēantė nga universi, dhe nuk duhet ngatėrruar me tė nė asnjė mėnyrė.

Me fjalėn “imanente” dua tė them se Perėndia pėrshkon gjithė universin, ndonėse mbetet i veēuar prej tij nė qenie dhe esencė.

Me fjalėn “e gjithėdijshme” dua tė them se ai di gjithēka, pėrfshi kėtu tė shkuarėn, tė tashmen dhe tė ardhmen.

Me fjalėn “e pandryshueshme” dua tė them se ai ėshtė i pandryshueshėm nė ēdo aspekt tė qenies sė tij. 

 A beson Perėndia te ateistėt?

Me fjalėn “e shenjtė” dua tė them se ėshtė pa as edhe njė njollė ose tė metė nė qenien, esencėn ose veprimet e tij.

Me fjalėn “e dashur” dua tė them se kujdeset pėr gjithė krijimin dhe se, nė mėnyrė shumė tė veēantė, i shfaq dashurinė njerėzimit dhe ua komunikon individėve.

Me fjalėn “Krijues” dua tė them se, me dėshirėn dhe fuqinė e vet, solli nė ekzistencė gjithė realitetin, pėrveē vetes sė tij. Me fjalėn “Sundues” dua tė them se vetėm ai ėshtė nė kontroll sovran tė gjithēkaje qė ekziston dhe ndodh, dhe se asgjė s’mund ta ndalojė tė bėjė si tė dėshirojė.

Me fjalėn “Gjykatėsi i gjithė njerėzimit” dua tė them se vetėm ai pėrcakton fatin e pėrjetshėm tė ēdo anėtari tė racės njerėzore. Pėr kėtė koncept tė Perėndisė duhen thėnė katėr gjėra.

  • Pikėsėpari, ky koncept nuk ėshtė njė hamendėsim i rastėsishėm, apo njė

pėrmbledhje e rastėsishme idesh, por pasqyron atė qė ėshtė pranuar nė mėnyrė tė vazhdueshme nga miliona njerėz pėr mijėra vjet me radhė dhe qė tani pranohet nga grupimi mė i madh fetar qė ka njohur bota ndonjėherė. Kjo nuk do tė thotė medoemos se ėshtė njė koncept i drejtė, por tė paktėn e vendos nė njėfarėlloj perspektive.

  • Sė dyti, siē do tė shohim mė vonė nė kėtė libėr, ky koncept ėshtė vetėm

njė skicė, e cila mjafton vetėm sa pėr tė parandaluar qė fjala “Perėndi” tė bėhet kaq e rrėshqitshme sa askush tė mos e kapė dot.

  • Sė treti, ndonėse ai tregon qartė se ē’dua tė them kur pėrdor fjalėn

“Perėndi” gjatė kėtij libri, ky nuk ėshtė medoemos kuptimi qė ka patur gjithmonė kur ėshtė pėrdorur nga autorė dhe folės qė do tė citoj: kjo do tė bėhet e qartė nė shumicėn e rasteve.

  • Sė katėrti, siē do tė shohim nė kapitujt e mėvonshėm, ky pėrcaktim i

mėtejshėm i termit “Perėndi” sigurisht qė do tė shkaktojė mė tepėr ateistė, sesa do tė ishim kėnaqur me njė pėrcaktim qė e shndėrron hyjninė vetėm nė njė parim ose fuqi tė mjegullt dhe tė mbinatyrshme.

Ana tjetėr Pasi pranojmė se teizmi ėshtė besimi nė ekzistencėn e Perėndisė, ēfarė ėshtė ateizmi? Sėrish, pėrgjigjja s’ėshtė aspak e drejtpėrdrejtė. Njė pėrcaktim i thjeshtė fjalori, bazuar te fjalėt greke a (pa) dhe theos (Perėndi), ėshtė “mosbesimi tek ekzistenca e Perėndisė ose perėndive”, por historia dhe pėrdorimi i kėsaj fjale janė mjaft mė tė koklavitura.

Nė Greqinė e lashtė fjala “ateist” pėrdorej pėr tė pėrshkruar tri grupe njerėzish:

  • ata qė ishin tė paperėndishėm ose tė papėrshpirtshėm;
  • ata qė ishin pa ndihmė tė mbinatyrshme;
  • dhe ata qė nuk pranonin idenė e pėrhapur greke tė hyjnisė.

Tė krishterėt e hershėm shpesh thirreshin ateistė nga bashkėkohėsit, sepse refuzonin tė pranonin ekzistencėn e perėndive tė njohura pagane tė kohės, dhe njė grup fetar nganjėherė e ka akuzuar tjetrin pėr ateizėm, ndonėse tė dy pohonin se besonin nė njė Qenie tė mbinatyrshme pėr tė cilin do tė ishte e vėrtetė tė paktėn njė pjesė e skicės qė i bėmė karakterit dhe natyrės sė Perėndisė.

Por edhe kėta shembuj nuk e shterojnė pėrdorimin e “ateizmit”. Swami Vivekanada, njė indian qė ishte personi kyē qė futi Hinduizmin nė perėndim, tha dikur: “Ashtu si disa fe botėrore thonė se njerėzit qė nuk besojnė te njė Perėndi personal jashtė vetvetes janė ateistė, edhe ne themi se njeriu qė nuk beson nė veten e vet ėshtė ateist. Mosbesimi nė shkėlqimin e shpirtit tėnd ėshtė ajo qė ne quajmė ateizėm”.

Gjėrat do tė thjeshtoheshin nėse do tė binim dakord me idenė e pėrgjithshme se ateizmi ėshtė refuzimi i teizmit, por vėshtirėsia e pėrcaktimit tė kuptimit tė teizmit e bėn kėtė ēėshtje shumė mė tė koklavitur se aq. Pėr sa kohė qė koncepti qė kemi pėr Perėndinė ėshtė mjaft i mjegullt, atėherė premisa e parė — se vetėm njė pakicė njerėzish janė ateistė — provohet qė tani. Megjithatė, nėse e pėrcaktojmė Perėndinė nė mėnyrėn qė ju sugjerova unė, hyn nė fuqi premisa e dytė — sipas sė cilės shumica e njerėzve nė botė janė ateistė. Do tė na duhen dymbėdhjetė kapituj pėr tė zbuluar se kėshtu ėshtė vėrtet. Pastaj do tė pėrgatitim udhėn pėr premisėn e tretė dhe do ta ndjekim duke shqyrtuar disa prej rrjedhojave tė saj.

Duhet tė shtoj njė pikė teknike. Vitet e fundit, shumė autorėve u ėshtė dashur tė ndeshen me ēėshtjen e gjuhės pėrfshirėse, edhe unė jam kapur, dashur pa dashur, nė kėtė pėrpjekje. Nė vend qė t’i hyja sintaksės torturuese qė duhet pėrdorur nganjėherė pėr kėtė gjė, shpesh kam zgjedhur tė pėrdor fjalėt “njeri”, “ai”, “atė” dhe “i tij”, edhe kur nėnkuptohet gjithmonė gjinia mashkullore, por nė ēdo rast kuptimi do tė jetė i dukshėm. Kjo vlen tė thuhet edhe pėr fjalėn “njerėzim”...............

Return to Hyrje - Shqip


Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457

Deprecated: Function create_function() is deprecated in /homepages/39/d252297167/htdocs/ccl/pmwiki/pmwiki.php on line 457
Fun Stuff & Recent Changes

The Center for Christian Leadership exists to serve the evangelical church of Albania. Have you used our library? Have you attended a conference recently? Have you read a book we've published? Do you know a leader who could benefit from some training? Have you made use of the information on our web-page? (Oh, that's what you're doing now!) In all these ways and many others we are here to serve you!

Font Options